16 Ekim 2026 Cuma

Editoryal ilkeler

Sözlük · D

Derin öğrenme nedir?

Derin öğrenme, birden fazla gizli katmana sahip yapay sinir ağlarıyla verideki örüntüleri öğrenen bir makine öğrenmesi yaklaşımıdır. Görüntü tanıma, ses tanıma ve üretken yapay zeka gibi alanların temelinde yer alır.

Detaylı açıklama

Derin öğrenme, makine öğrenmesinin bir alt dalıdır ve çok katmanlı yapay sinir ağlarına dayanır. Bu ağlarda her katman, birbirine bağlı yapay nöronlardan oluşur ve her nöron basit bir matematiksel işlem yapar. Nöronlar arasındaki bağlantıların gücü, yani ağırlıklar ve sapma değerleri, eğitim sırasında ayarlanır. Amaç, ağın çıktısındaki hatayı adım adım azaltmaktır. Bunun için geri yayılım ve gradyan inişi gibi algoritmalar kullanılır. Gizli katmanların çokluğu, modelin veriyi hiyerarşik olarak öğrenmesini sağlar. İlk katmanlar daha genel örüntüleri, sonraki katmanlar daha ayrıntılı özellikleri yakalar. Derin öğrenme genellikle etiketli veriyle gözetimli biçimde eğitilir. Etiketli veri bulmak pahalı olduğunda, kendi kendine denetimli öğrenme gibi yöntemler de kullanılır. Bu yaklaşımın atılımı 2000'lerin sonu ve 2010'ların başında, büyük veri kümeleri ile güçlü grafik işlemcilerin yaygınlaşmasıyla hız kazandı. Evrişimli sinir ağları görüntü işlemede, tekrarlayan ağlar ardışık verilerde, transformer modelleri ise büyük dil modellerinde öne çıkıyor. Difüzyon modelleri de görsel üretiminde sık kullanılıyor. Derin öğrenmenin dezavantajları da vardır. Çok fazla veri ve hesaplama gücü gerektirir. Ayrıca bir modelin neden belirli bir sonuca vardığını açıklamak zordur, bu yüzden bu modeller sık sık kara kutu olarak anılır.

Kullanım örneği

Telefonunuzun galerisinde kedi fotoğraflarını kendiliğinden bulması, ya da sesli asistanın söylediğiniz cümleyi yazıya çevirmesi, derin öğrenme modellerinin gündelik hayattaki karşılıklarıdır.

Kaynaklar ve doğrulama

Son doğrulama
13 Ekim 2026
Gizli katman ve yapı
Derin öğrenme, bir veya daha fazla gizli katman içeren yapay sinir ağlarını ve benzeri makine öğrenmesi algoritmalarını kapsayan bir çalışma alanıdır. kaynak
Makine öğrenmesiyle ilişkisi
IBM, derin öğrenmeyi çok katmanlı sinir ağlarıyla çalışan bir makine öğrenmesi alt kümesi olarak tanımlıyor. kaynak
Eğitim algoritmaları
Derin sinir ağlarının verimli eğitilmesi, geri yayılım ve gradyan inişi algoritmalarının geliştirilmesiyle mümkün olmuştur. kaynak
Gelişimi hızlandıran etkenler
2000'lerde büyük miktarda etiketli verinin ve daha güçlü donanımların kullanılabilir hale gelmesiyle derin öğrenmede büyük ilerlemeler kaydedildi. kaynak
Başlıca model türleri
Başlıca derin öğrenme modelleri arasında yapay sinir ağları, evrişimli sinir ağları, tekrarlayan sinir ağları, LSTM ve GAN yer alıyor. kaynak
Yorumlanabilirlik sınırı
Derin öğrenme modelleri yorumlanabilirlik pahasına güçlü ve esnek olduğundan sıklıkla kara kutu olarak anılır. kaynak
  1. Derin öğrenme
  2. What Is Deep Learning? | IBM